Zioła na grzybicę – co warto wiedzieć?
Zioła na grzybicę od dawna wykorzystywane są w tradycyjnej pielęgnacji skóry. Badania laboratoryjne wskazują, że wybrane ekstrakty roślinne mogą ograniczać rozwój niektórych dermatofitów i drożdżaków. Nie oznacza to jednak, że samodzielnie wyleczą wszystkie infekcje grzybicze.
Znaczenie fitoterapii zależy między innymi od miejsca występowania zmian. Innego postępowania wymaga grzybica skóry, innego grzybica stóp, a jeszcze innego grzybica paznokci, która ze względu na budowę płytki bywa szczególnie trudna do leczenia. Preparaty roślinne należy więc traktować przede wszystkim jako naturalne wsparcie pielęgnacji.
Które rośliny są najczęściej wykorzystywane?
Jednym z najlepiej poznanych składników roślinnych jest olejek z drzewa herbacianego. W badaniach wykazywał aktywność wobec wybranych grzybów, jednak wyniki badań klinicznych nie są wystarczające, aby uznać go za zamiennik leków.
W literaturze opisywane są również czosnek, oregano, tymianek i szałwia. Zawarte w nich związki, między innymi allicyna, karwakrol, tymol i polifenole, wykazują określone działanie przeciwgrzybicze, przede wszystkim w warunkach laboratoryjnych. W pielęgnacji podrażnionej skóry wykorzystuje się także nagietek, znany z właściwości łagodzących.
Jak bezpiecznie stosować preparaty roślinne?
Najbezpieczniejszym rozwiązaniem są gotowe kosmetyki i preparaty przeznaczone do stosowania na skórę. Skoncentrowane olejki eteryczne mogą powodować pieczenie, zaczerwienienie lub alergiczne zapalenie skóry, dlatego nie powinny być nakładane bezpośrednio na błony śluzowe, uszkodzoną skórę ani okolice intymne.
Kiedy potrzebne jest leczenie?
Jeżeli zmiany powiększają się, nawracają, obejmują paznokcie lub skórę głowy, potrzebne mogą być odpowiednio dobrane preparaty przeciwgrzybicze. Wskazana jest również konsultacja z lekarzem, zwłaszcza u dzieci, kobiet w ciąży, osób z cukrzycą albo obniżoną odpornością.
Ważna pozostaje także higiena stóp: dokładne osuszanie skóry, częsta zmiana skarpet i unikanie wspólnych ręczników. Tak prowadzona profilaktyka grzybicy pomaga ograniczyć ryzyko nawrotów i wspiera utrzymanie kondycji, jakiej wymaga zdrowa skóra.
Bibliografia
- T. Wolski, A. Najda, B. Kędzia, K. Wolska-Gawron, „Fitoterapia chorób dermatologicznych”, „Postępy Fitoterapii” 2017, t. 18, nr 4, s. 298–308.
- M.A. Nickles, P.A. Lio, J.E. Mervak, “Complementary and Alternative Therapies for Onychomycosis: A Systematic Review of the Clinical Evidence”, „Skin Appendage Disorders” 2022, t. 8, nr 4, s. 269–279.
- K.W. Martin, E. Ernst, “Herbal Medicines for Treatment of Fungal Infections: A Systematic Review of Controlled Clinical Trials”, „Mycoses” 2004, t. 47, nr 3–4, s. 87–92.
- D.S. Buck, D.M. Nidorf, J.G. Addino, “Comparison of Two Topical Preparations for the Treatment of Onychomycosis: Melaleuca alternifolia Oil and Clotrimazole”, „Journal of Family Practice” 1994, t. 38, nr 6, s. 601–605.
